تاریخ تربیت بدنی، مطالعه تلاشهای بشر برای تقویت نیروهای جسمانی و ارتقاء سلامت در طول اعصار است. این تاریخچه را میتوان به دورههای اصلی زیر تقسیم کرد:
۱. دوران باستان (تمدنهای اولیه تا قرن پنجم میلادی)
در این دوره، فعالیتهای بدنی با هدف بقا، جنگ و آموزش نظامی گره خورده بود و بعدها به بخشی از تعلیم و تربیت اخلاقی و مدنی تبدیل شد.
ایران باستان
-
هدف: تربیت جوانان برای جنگاوری، راستگویی و آمادگی جسمانی.
-
برنامهها: جوانان از سپیدهدم با دویدن، سنگپرانی و پرتاب نیزه تمرین را آغاز میکردند. شنا و اسبسواری از امور تعلیمی مهم بودند.
-
پهلوان: کلمه «پهلوان» ریشه در دوران پارتها دارد و به مردان جنگجو و شکارچی اطلاق میشد.
یونان باستان
یونانیان نخستین ملتی بودند که ژیمناستیک را بنیان نهادند.
-
اسپارت: نخستین بنیانگذاران روشهای تربیت بدنی در نظام آموزشی محسوب میشوند. هدف اصلی، تربیت سربازان قوی بود. دختران و پسران هر دو در ورزشهایی چون دو، پرش، پرتاب دیسک، کشتی و رقص آموزش میدیدند.
-
آتن: تربیت بدنی جزئی از تعلیم و تربیت عمومی بود. مدارس ابتدایی شامل پالائسترا (Palaestra) یا مدرسه کشتی (مختص ورزش و تربیت بدنی) و دیداسکالؤم (آموزش سواد و موسیقی) بودند.
روم باستان
-
هدف: تربیت نظامی و جنگی.
-
تمرینات: تمرینات نظامی مانند اسبسواری، تیراندازی، پرتاب نیزه، شنا و مشتزنی در اردوگاههای نظامی و میدان «مارتیوس» (Campus Martius) انجام میشد. رومیان به پرورش جسم و روح به طور همزمان توجه داشتند.
۲. قرون وسطی (قرن ۵ تا ۱۵ میلادی)
-
دوره فئودالیسم (قرون سیاه): فعالیتهای بدنی عمومی کاهش یافت، اما در طبقه اشراف، تربیت بدنی به شکل فنون نظامی، سلحشوری و تعلیمات جسمانی برای شوالیهها ادامه یافت.
۳. دوره رنسانس (قرن ۱۵ تا ۱۹ میلادی)
-
رویکرد نوین: با ظهور و بیداری کشورهای غربی، بار دیگر توسعه و پیشرفت جسم و روح اهمیت یافت. فعالیتهای ورزشی بهعنوان تفریح، سرگرمی و برای ارتقاء سلامتی و تندرستی مورد توجه قرار گرفت.
۴. دوران معاصر (قرن ۱۹ به بعد)
-
پیدایش علوم ورزشی: با پیشرفت علوم پزشکی، فیزیولوژی و روانشناسی، ورزش از حالت تجربی به یک علم تبدیل شد و مطالعات دقیق درباره تأثیر تمرینات بر بدن آغاز شد.
-
سیستمهای ژیمناستیک: در اواخر قرن ۱۹، سیستمهای متفاوتی برای تربیت بدنی در اروپا شکل گرفت:
-
سیستم ژیمناستیک سوئدی: تأکید بر حرکات ساده و هماهنگ برای سلامت عمومی.
-
سیستم ژیمناستیک آلمانی: تمرکز بر قدرت، استقامت و استفاده از ابزارهای سنگین مانند بارفیکس و پارالل.
-
-
آمریکا: کالجها و مدارس، آموزش درس تربیت بدنی را به طور رسمی آغاز کردند.
۵. تاریخچه تربیت بدنی در ایران (بعد از اسلام و دوره نوین)
دوره پس از اسلام
-
زورخانه و کشتی: از دوره صفوی به بعد، زورخانهها به محلی برای تمرین ورزشکاران پهلوان تبدیل شدند. ورزشهایی چون کشتی و باستانی رونق زیادی گرفتند و کشتی به ورزش ملی تبدیل شد.
دوره نوین (قاجار و پهلوی)
-
شروع مدرنسازی: شروع ورزشهای مدرن و نوین در ایران به سالهای ابتدایی دهه ۱۳۰۰ خورشیدی باز میگردد.
-
تأسیس انجمن: نخستین انجمن رسمی تربیت بدنی در سال ۱۳۱۳ خورشیدی تأسیس شد.
-
آموزش آکادمیک: اولین دانشکده تربیت بدنی در ایران در سال ۱۳۴۲ خورشیدی (دانشگاه تهران) به منظور آموزش معلمان و پژوهشگران تأسیس گردید.
- تاریخ تربیت بدنی
- تاریخ تربیت بدنی
- تاریخ تربیت بدنی
- تاریخ تربیت بدنی
دیدگاهتان را بنویسید